February 18, 2026

อาณาจักร

ฆ่าเพื่อทอง สังหารหมู่ในวิหารใหญ่

เหตุการณ์สังหารหมู่ในวิหารใหญ่ หรือที่รู้จักกันในชื่อ “การสังหารหมู่โดยอัลวาราโด” เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 22 พฤษภาคม ปี 1520 ระหว่างการพิชิตอาณาจักรแอซเทคของสเปน เหตุการณ์นี้เกิดขึ้นที่เมืองหลวงของแอซเทค เทนอชตีตลัน ระหว่างเทศกาลทอกซ์คาทล์ ซึ่งเป็นงานสำคัญของชาวแอซเทค ขณะนั้นเอร์นาน กอร์เตส ผู้บัญชาการชาวสเปนไม่ได้อยู่ที่นั่น ม็อกเตซูมา ผู้นำของแอซเทค จึงขออนุญาตเปโดร เด...

แพ้เพราะแมว สงครามอียิปต์โบราณ

ชาวอียิปต์โบราณให้ความเคารพสิ่งมีชีวิตทุกชนิดมาก รวมถึงสัตว์เลี้ยง โดยเฉพาะแมว แม้ว่าพวกเขาจะกินเนื้อสัตว์ แต่โดยรวมแล้วอาหารหลักจะเป็นมังสวิรัติหรือกินปลาเป็นหลัก ซึ่งสะท้อนถึงความเชื่อเรื่องคุณค่าของชีวิต เวลาต้องมีการเสียสละเพื่อชีวิต พวกเขาก็จะแสดงความขอบคุณ และการปฏิบัติต่อสัตว์อย่างให้เกียรติก็เห็นได้จากทั้งศิลปะและศาสนาของพวกเขา เรื่องนี้ยิ่งชัดขึ้นเมื่อพูดถึง “ยุทธการที่เมืองเปลูเซียม” ในปี 525 ปีก่อนคริสตกาล ซึ่งเป็นการสู้กันระหว่างฟาโรห์ปซาเมติกที่ 3 กับกษัตริย์คัมไบซีสที่ 2 แห่งเปอร์เซีย และกลายเป็นการพิชิตอียิปต์ครั้งแรกของเปอร์เซีย...

เกอร์ตนาโกรา กษัตริย์องค์สุดท้ายแห่งสิงหะสาหรี

เกอร์ตนาโกรา เป็นกษัตริย์องค์สุดท้ายแห่งอาณาจักรตูมะเปล หรือที่รู้จักกันในชื่อ “สิงหะสาหรี” บนเกาะชวา ทรงครองราชย์ตั้งแต่ปี 1268 ถึง 1292 พระองค์ถือเป็นกษัตริย์คนสำคัญในสายตาชาวชวา เพราะสามารถรวมเกาะชวาเป็นปึกแผ่นและขยายอิทธิพลไปถึงเกาะสุมาตรา อีกทั้งยังกล้าปฏิเสธการส่งบรรณาการให้กับจักรวรรดิมองโกลของกุบไลข่าน เกอร์ตนาโกราเกิดในราชวงศ์สูง และชื่อของพระองค์มีความหมายว่า “ระเบียบในแผ่นดิน” ซึ่งสะท้อนถึงบทบาทของพระองค์ในการรวมแผ่นดินชวาทั้งสองส่วนให้เป็นหนึ่งเดียว พระองค์ได้รับการแต่งตั้งเป็นกษัตริย์ตั้งแต่อายุน้อยในปี 1254 และขึ้นปกครองอย่างเป็นทางการในปี 1268...

“อโยธยาปุระ” เมืองโบราณที่สาบสูญ

อโยธยาปุระ หรือที่เรียกอีกชื่อว่า “อโยชฺฌปุระ” เป็นเมืองโบราณที่ตั้งอยู่ในภาคกลางของประเทศไทยมาก่อนศตวรรษที่ 19 ตามพุทธศักราช มีการกล่าวถึงในเอกสารทางประวัติศาสตร์อย่าง “รัตนพิมพวงศ์” และ “ชินกาลมาลีปกรณ์” ซึ่งเขียนเป็นภาษาบาลี นักวิชาการบางกลุ่มเชื่อว่าอาจตรงกับเมืองสีเทพ ที่เคยเป็นศูนย์กลางของอารยธรรมทวารวดีระหว่างพุทธศตวรรษที่ 11 ถึง 16 ขณะที่อีกฝ่ายมองว่าอโยธยาปุระอาจเป็นเมืองอื่นในภาคเหนือของไทย แต่ก็ยังไม่มีหลักฐานแน่ชัดว่าตั้งอยู่ที่ใด เมืองนี้น่าจะเริ่มเสื่อมถอยราวกลางพุทธศตวรรษที่ 15...

ล่มสลาย สุโขทัย

เมื่อพญาเลอไทพระราชโอรสของพ่อขุนรามคำแหง ขึ้นครองราชย์เมืองสุโขทัยแล้วได้ตั้งให้พระมหาธรรมราชาลิไท ซึ่งเป็นราชโอรส ไปครองเมืองศรีสัชนาลัย แต่ปรากฏต่อมาว่าพญางั่วนำถุม ได้เข้ามาเป็นกษัตริย์แทนพญาเลอไท คงจะเป็นเพราะความอ่อนแอของพญาเลอไท กระทั่งสุดท้าย ค.ศ.1347 พระมหาธรรมราชาลิไท ก็ได้ยกทัพมาจากศรีสัชนาลัยเข้ายึดเมืองสุโขทัยได้สำาเร็จ เมื่อพระมหาธรรมราชาลิไท สามารถปรามปรามศัตรูทางการเมือง ซึ่งอาจจะเป็นญาติวงศ์พระร่วงกันเองแต่ต่างสาย  โดยยกทัพมาจาก เมืองศรีสัชนาลัยเข้ายึดเมืองสุโขทัยได้แล้วในเวลาต่อมาพระเจ้าอู่ทองแห่งกรุง ศรีอยุธยาที่กำาลังเข้มแข็งมากยิ่งขึ้นได้ให้พี่หรือน้องของพระมเหสีของพระองค์ คือขุนหลวงพะงั่ว ขึ้นไปยึดเมืองเหนือ โดย...

อาณาจักรโบราณ ฟูนัน

ถูกกล่าวถึงและนักประวัติศาสตร์บางส่วนยอมรับ ว่า เป็นอาณาจักรที่ปรากฏชื่อและมีหลักฐานว่าเป็นอาณาจักรยุคแรก ชื่อของฟูนัน ปรากฏในบันทึกของจีนเป็นแหล่งแรก กล่าวถึงว่าเป็นรัฐ ที่ทรงอำานาจของภูมิภาคนี้โดยบันทึกของจีนที่กล่าวถึงฟูนันนี้เป็นบันทึกของทูต ชาวจีน 2 คนคือคังไถ และจูยิงซึ่งทั้ง2ได้เดินทางมายัง “ฟูนัน” ในศตวรรษที่3 และได้จดบันทึกไว้ความว่า https://www.youtube.com/watch?v=DuoZsir0OiA “เมืองฟูนันมีความรุ่งเรืองมาก มีแม่น้ำใหญ่ไหลมาทางตะวันตกผ่ากลางเมือง ชาวอินเดียชื่อโกณฑิยะได้เดินทางโดยเรือมายึดครองดินแดนบริเวณ ปากแม่น้ำโขง และได้ประมุขของชาวพื้นเมืองคือพระนางหลิวเย่...

อาณาจักรศรีเกษตร อาณาจักรโบราณของพม่า

กล่าวกันว่า ชาวมอญได้ อพยพเข้ามาอาศัยอยู่ในดินแดนแห่งนี้เมื่อราว3,000 ปีก่อนคริสตกาล ชาวมอญได้รับอิทธิพลของศาสนาพุทธผ่านทางอินเดียในราวศตวรรษ ที่ 3 ก่อนคริสตกาล ซึ่งเชื่อว่ามาจากการเผยแพร่พระพุทธศาสนาในรัชสมัย ของพระเจ้าอโศกมหาราช กระนั้นนักประวัติศาสตร์ก็ยังไม่ยอมรับว่าชาวมอญได้ตั้งอาณาจักรของตัวเองขึ้มาอย่างเป็นรูปธรรม  นักประวัติศาสตร์เชื่อว่า กลุ่มชนที่เข้าตั้งอาณาจักรพวกแรกๆก็คือพวกปยู กล่าวคือ ชาวปยูเข้ามาอาศัยในดินแดนพม่าราวศตวรรษที่ 1 ก่อนคริสตกาลและได้สถาปนานครรัฐขึ้นหลายแห่ง นครรัฐของชาวปยูไม่เคยรวมตัวเป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน แต่นครรัฐ ขนาดใหญ่มักมีอิทธิพลเหนือรัฐขนาดเล็กซึ่งแสดงออกโดยการส่งเครื่องบรรนาการ...

พระเจ้าภววรมันที่ 1 ปฐมกษัตริย์แห่งอาณาจักรเจนละ

อาณาจักรเจนละถือว่าเป็นประวัติศาสตร์ยุคต้นของอาณาจักรของชาวขอม เดิมนั้นเป็นเมืองที่ขึ้นกับอาณาจักรฟูนัน อำนาจของเจนละในระยะแรกคงจะอยู่ใต้ฟูนันอีกทั้งปรากฏ สองพี่น้องในฐานะผู้ปกครองเจนละลุกขึ้นมาก่อกบฏต่อฟูนันจนสามารถประกาศตัวเป็นเอกราชได้ ผู้ก่อกบฏสองท่านที่ว่านี้คือ พระเจ้าภววรมัน กับพระอนุชาคือพระเจ้าจิตรเสน เชื่อกันว่าพระเจ้าภววรมัน เป็นเจ้าชายในประเทศราชของฟูนันซึ่งมาจากราชวงศ์ดวงจันทร์ในเวลาต่อมาที่ได้ครอบครองเจนละก็เนื่องจากได้สมรสกับเจ้าหญิงแห่งเจนละซึ่งสืบเชื้อสายมาจากราชวงศ์อาทิตย์ ในราว ค.ศ.550 พระเจ้าภววรมัน ปฐมกษัตริย์เจนละได้ทำการโค่นอำนาจของพระเจ้ารุทรวรมันกษัตริย์ฟูนัน เพราะเห็นว่าพระเจ้ารุทรวรมันขาดความชอบธรรมในการขึ้นครองราชสมบัติโดยหลังจากที่ พระเจ้าเกาฑิณยะชัยวรมันที่ 3 สวรรคต พระเจ้ารุทรวรมัน ก็ทำการสังหารรัชทายาทที่ชอบธรรมที่ประสูติจากพระอัครมเหสี แล้วตั้งตนขึ้นเป็นพระมหากษัตริย์แห่งฟูนัน...

พ่อขุนศรีอินทราทิตย์ ปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์พระร่วง

พ่อขุนศรีอินทราทิตย์ หรือ พ่อขุนบางกลางหาว เป็นปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์พระร่วง ทรงครองราชย์ตั้งแต่ พ.ศ. 1718 ตราบจนเสด็จสวรรคตเมื่อใดไม่ปรากฏ ในครั้งนั้นสุโขทัยกลับเข้าไปอยู่ภายใต้อิทธิพลของขอม-ละโว้ อีกครั้ง จนกระทั่งพ่อขุนผาเมืองเจ้าเมืองราด ร่วมกับพ่อขุนบางกลางหาวเจ้าเมืองบางยาง ร่วมกันทำสงครามได้ชัยชนะเหนือขอมสบาดโขลญลำพง จนสามารถนำแคว้นสุโขทัยออกจากอิทธิพลของขอม-ละโว้  พ่อขุนศรีอินทราทิตย์เมื่อครั้งยังเป็นพ่อขุนบางกลางหาวได้ร่วมมือกับพ่อขุนผาเมือง เจ้าเมืองราดแห่งราชวงศ์ศรีนาวนำถุม รวมกำลังพลกัน กระทำรัฐประหารขอมสบาดโขลญลำพง โดยพ่อขุนบางกลางหาวตีเมืองศรีสัชนาลัยและเมืองบางขลงได้ และยกทั้งสองเมืองให้พ่อขุนผาเมือง...

ปราสาทหินพิมาย ต้นแบบนครวัด

ปราสาทหินพิมาย หรือ เมืองพิมายเป็นเมืองที่สร้างตามแบบแผนของศิลปะขอม จากหลักฐานศิลาจารึกและศิลปะสร้างบ่งบอกว่า ปราสาทหินพิมายคงเริ่มสร้างขึ้นสมัยพระเจ้าสุริยวรมันที่ 1 ราวพุทธศตวรรษที่ 16 เชื่อว่าเป็นต้นแบบของ “ปราสาทนครวัด” ศาสนสถานอันยิ่งใหญ่ในที่ราบเขมรต่ำ บริเวณโตนเลสาบ กระทั่งพุทธศตวรรษที่ 18 ปราสาทหินพิมายจึงมีการสร้างกำแพง และประตูเมืองคล้าย “เมืองนครธม” ของพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 บริเวณเมืองพิมายตามลำน้ำสาขาของลำน้ำมูล...